تست فاگرستروم (Fagerström Test for Nicotine Dependence) رایجترین ابزار جهانی برای سنجش وابستگی فیزیکی به نیکوتین است. شش سؤال ساده دربارهٔ الگوی سیگارکشیدن شما میپرسد و نمرهای بین ۰ تا ۱۰ میدهد. نسخهٔ فعلی تست در سال ۱۹۹۱ منتشر شد [۱] و نسخهٔ فارسی آن هم در جمعیت ایرانی بررسی شده است [۲].
ابزار رایگان
تست وابستگی به نیکوتین (فاگرستروم): در ۶ سؤال بسنجید
تست فاگرستروم استاندارد جهانی سنجش وابستگی به نیکوتین است؛ با ۶ سؤال کوتاه نمرهٔ خود را از ۱۰ ببینید و روش ترک مناسب خودتان را پیدا کنید.
تست وابستگی به نیکوتین (فاگرستروم): در ۶ سؤال بسنجید
از ۱۰
پیشنهاد بر اساس نمرهٔ شما
این تست ابزار غربالگری است، نه تشخیص. برای انتخاب دارو یا دوز جایگزین نیکوتین با پزشک یا داروساز مشورت کنید.
نمرهها چه معنایی دارند؟
| نمره | سطح وابستگی | معنی عملی |
|---|---|---|
| ۰ تا ۲ | خیلی کم | وابستگی بیشتر رفتاری است؛ برنامهٔ رفتاری معمولاً کافی است |
| ۳ تا ۴ | کم | جایگزین نیکوتین کوتاهاثر (آدامس/قرص) کمک میکند |
| ۵ تا ۶ | متوسط | درمان ترکیبی نیکوتین یا دارو + پشتیبانی رفتاری |
| ۷ تا ۱۰ | زیاد | دارو یا جایگزین نیکوتین با دوز کافی + پشتیبانی منظم |
دو سؤال از شش سؤال، وزن بیشتری دارند: فاصلهٔ بیدارشدن تا اولین سیگار و تعداد سیگار روزانه. این دو سؤال بهتنهایی «شاخص سنگینی سیگارکشیدن» (HSI) را میسازند و در مطالعهٔ ایرانی، همخوانی خوبی با تست کامل داشتهاند [۲].
چرا نمره مهم است؟
راهنمای سازمان جهانی بهداشت توصیه میکند برای همهٔ افرادی که میخواهند ترک کنند، ترکیب درمان دارویی و پشتیبانی رفتاری در نظر گرفته شود [۳]. اما شدت وابستگی تعیین میکند دوز چقدر باشد: کسانی که روزی بیش از ۱۰ نخ میکشند یا در ۳۰ دقیقهٔ اول بعد از بیدارشدن سیگار میکشند، از دوز بالاتر و از ترکیب چسب با یک فراوردهٔ سریعاثر بیشتر سود میبرند [۴].
هشدار
این تست تشخیص پزشکی نیست. برای انتخاب دارو یا دوز جایگزین نیکوتین، بهخصوص اگر باردارید یا بیماری قلبی دارید، با پزشک یا داروساز مشورت کنید.
قدم بعدی
نمرهتان را که دیدید، مقایسهٔ روشهای ترک را بخوانید تا روش مناسب سطح وابستگیتان را انتخاب کنید و بعد با برنامهساز ترک روز ترک را مشخص کنید.
منابع
این مطلب بر پایهٔ منابع زیر نوشته شده است. شمارهٔ هر منبع در متن داخل [ ] آمده است.
- آزمون فاگرستروم برای وابستگی به نیکوتین (FTND) The Fagerström Test for Nicotine Dependence: a revision of the Fagerström Tolerance Questionnaire DOI: 10.1111/j.1360-0443.1991.tb01879.x
- توافق FTND و شاخص شدت مصرف در مردان سیگاری ایرانی The Agreement between the Fagerström Test for Nicotine Dependence and the Heaviness of Smoking Index among Iranian Male Smokers
- راهنمای بالینی سازمان جهانی بهداشت برای درمان ترک دخانیات در بزرگسالان (۲۰۲۴) WHO clinical treatment guideline for tobacco cessation in adults
- مرور کاکرین: دوزها، مدتها و شکلهای مختلف NRT (از جمله NRT ترکیبی) Different doses, durations and modes of delivery of nicotine replacement therapy for smoking cessation DOI: 10.1002/14651858.CD013308.pub2
سؤالات متداول
نمرهٔ بالا یعنی نمیتوانم ترک کنم؟
نه. نمرهٔ بالا فقط یعنی وابستگی فیزیکی شما بیشتر است و احتمالاً به دارو یا جایگزین نیکوتین با دوز کافی و پشتیبانی منظم نیاز دارید. با درمان درست، افراد با نمرهٔ بالا هم ترک میکنند.
این تست برای قلیان یا ویپ هم کار میکند؟
نسخهٔ اصلی برای سیگار طراحی شده. برای قلیان و سیگار الکترونیک نسخههای اقتباسی وجود دارد، اما این تست را نباید مستقیماً برای آنها تفسیر کرد.
چند وقت یکبار میتوانم تست را تکرار کنم؟
هر وقت الگوی مصرفتان تغییر کرد (مثلاً کمکردن سیگار)، تکرار تست معنادار است. در طول ترک نیازی به تکرار نیست.